Kurumsal hayattan girişimciliğe geçiş: Kimsenin bahsetmediği gerçekler

Geçen haftalarda uzun yıllardır kurumsal hayatta çalışan bir arkadaşımla sohbet ettim. Çalıştığı şirketten ayrılıp kendi işini kurmak istediğini söyledi ve bana başarılı olmak için nasıl bir zihniyet değişimine ihtiyacı olduğunu sordu.

Konuşmamız bittikten sonra konu aklıma takıldı ve üzerinde düşünmeye başladım. Arkadaşım aslında bana şunu soruyordu:Bir taraftan diğerine geçmenin hızlı bir yolu var mı? Sanki içilecek sihirli bir hap varmış gibi.

Ama cevap maalesef ki o kadar basit değildi.

Gerçek şu ki, kurumsal işinden ayrılıp kendi işine sahip olmak sadece bir zihniyet değişikliği ile değil; kurumsal hayatta öğrendiğin her ne varsa onları zihninden tek tek söküp atarak gerçekleşiyor.

Ve bu, yapılması söylenmesi kadar kolay olmayan bir şey.

Kurumsal programlama

Uzun yıllar pazarlama ve reklam alanında hem kurumsal şirketlerde hem de ajanslarda çalıştım. Rekabetçi iş hayatının tam göbeğinde, sistemin nasıl işlediğini birebir deneyimledim. Ve farkında olmadan bu düzenin kurallarına göre düşünmeye başladım.

Kurumsal hayatta başarı çoğu zaman şunlarla ölçülür:

• belirli hedefleri tutturmak

• terfi etmek

• ve meşgul görünmek.

Birçok yerde mesai yapmak adı konulmamış bir zorunluluktur.

Ofiste olmasan bile, ofisi yanında taşıman beklenir.

Telefonlar açılır.

Mailler cevaplanır.

Talepler ertelenmez.

Herkesin şikayet ettiği ama aynı zamanda kabul ettiği bir düzendir bu. Yani ya bu deveyi böyle güdersin ya da bu diyardan gidersin.

Ben de bu düzenin dışına çıkıp kendi işimi kurmaya karar verdiğimde, kurumsal düşünce yapısını geride bırakacağımı ve bana yeni bir zihniyetin kendiliğinden yükleneceğini sandım.

Ortam değişirse, düşünce de değişir sanıyordum.

Yanılmışım!

Girişimci olarak ilk yılımı kurumsal hayatı kendi işimde yeniden yaratmaya çalışarak geçirdim.

İki kişilik işte gereksiz toplantılar.

Fazla karmaşık sistemler.

Hiç gerek yokken uzun mesailer.

Kurumsal hayattan girişimciliğe geçerken bırakılması gereken alışkanlıklar

Girişimciliğe başladığında insanın kafasına kazınmış kurumsal refleksleri fark etmesi gerekiyor. Ve çoğunun bu yeni düzende işe yaramadığını kabul etmesi.

Bana göre ilk olarak bırakılması gereken üç alışkanlık var.

1. Sürekli meşgul olmak ≠ Üretken olmak

Kurumsal hayatta meşgul görünmek neredeyse verimli olmak kadar önemlidir.

Takvimin doluysa önemlisin.

Toplantıdaysan değerlisin.

Ama girişimcilikte sürekli meşgul olmak çoğu zaman ilerlemenin düşmanıdır.

Zamanı doldurmak değil, işi gerçekten ileri taşıyan şeye odaklanmak gerekir.

2. Her şey için izin almak

Kurumsal hayatta yeni bir yöntem denemek mi istiyorsun?

Bir onay zincirinden geçersin.

Cuma günü izin mi almak istiyorsun?

Form doldurursun.

Erken mi çıkacaksın?

“Öğleden sonra çevrimiçi olacağım” diye haber verirsin.

Kendi işinde ise teoride kimseden izin almazsın.

Ama pratikte çoğu zaman patron yerine başka kişilerden onay beklemeye başlarsın:

• ortağından

• ailenden

• akıl aldığın insanlardan

• 
  

Fark etmeden sürekli bir onay arayışı içine girersin.

Ve bu insanı yavaşlatır.

3. Daha fazla kaynak ≠  Daha iyi sonuç

Kurumsal hayatta çözüm çoğu zaman “daha fazla”dır.

Daha fazla bütçe.

Daha fazla ekip.

Daha fazla zaman.

Girişimcilikte ise kaynaklar sınırlıdır. Bu seni sadeleşmeye, düşünmeye ve yaratıcı olmaya zorlar.

Ve çoğu zaman gerçek ilerleme tam da burada başlar.

Asıl zihniyet değişimi

İlk işimi kurduğumda, birinin bana “doğru yapıyorsun” demesini bekliyordum.

Performansım nasıl?

Kimden onay alacağım?

Sanki biri beni bir gün “Kıdemli Girişimci” yapacak ya da hedeflerime ulaştığım için altın bir yıldız verecekmiş gibi…

Oysa kendi işini yaptığında, en değerli onay dışarıdan gelmez.

Kendinden ve müşterinden gelir.

Gerçek zihniyet değişimi de tam olarak burada başlar.

Artık bir kariyer inşa etmediğini fark ettiğinde.

Kurumsal hayatta bir kariyer inşa edersin.

Unvanın vardır.

Maaşın vardır.

İlerleme terfilerle ölçülür.

Kimliğin yaptığın işle iç içedir.

Girişimcilikte ise bu tanımların hiçbiri otomatik değildir.

Başarı nasıl görünür?

İlerleme ne demektir?

“Yeterli” senin için nedir?

Hepsini sen belirlersin.

İstersen işini büyütmek için yatırımcı ararsın. İstersen tek başına bir solopreneur olarak devam edersin; büyümemeyi bilinçli bir tercih haline getirirsin.

Gelirin bazı aylarda düşer. Ama planını iyi yaptıysan, bu seni paniğe sürüklemez. Seni performans değerlendirmesine sokacak kimse yoktur.

Bu özgürlük hem harikadır hem de epey zorlayıcıdır.

Kimsenin bahsetmediği gerçekler

Kimse bana bu geçişin duygusal olarak ne kadar çalkantılı olabileceğini söylememişti. Okuduğum girişimcilik hikâyelerinde de bundan pek bahsedilmiyordu.

Bu yüzden başta suçluluk hissettim.

Salı öğleden sonra yürüyüşe çıktığımda.

Perşembe gece yarısına kadar çalıştığımda.

Yüksek fiyat istediğimde.

Düşük fiyat verdiğimde.

Bu suçluluk yıllarca bana nasıl çalışmam gerektiğini söyleyen kurumsal reflekslerin geri dönüşüydü.

Sonra işleri gereksiz yere karmaşıklaştırdım.

Basit işlere karmaşık sistemler kurmaya başladım.

Sayfalar dolusu Excel hazırladım.

Önemsiz şeyler için “profesyonel” görünmeye çalıştım.

Bir de kendimi başkalarıyla karşılaştırdım.

Eski iş arkadaşlarım terfi aldığında“Acaba hata mı yaptım?” diye düşündüm.

Başka girişimcilerin hikâyelerini okuduğumda“Geri mi kaldım?” dedim.

Ama yıllar içinde anladım ki kimsenin her şeyi tamamen çözdüğü yoktu. Hepimiz yolda öğreniyorduk.

Girişimci zihniyeti nasıl oluşuyor?

Zihniyet değişimi, mucizevi sabah rutinleriyle ya da kısa yollarla olmuyor. Küçük, günlük seçimlerle oluyor.

Başarıyı yeniden tanımlamak

Kurumsal hayatta başarı dışsal ölçütlerle gelir.

Maaş.Unvan.Övgü.

Girişimcilikte ise içsel ölçütlere dönersin:

• projelerini seçme özgürlüğü

• yaptığın işten tatmin olmak

• sürdürülebilir bir yaşam tarzı

• sevdiklerinle zaman geçirmek

• hobilerine vakit ayırabilmek

  
  

Bunlar ölçmesi zor şeylerdir ama ulaştığında çok daha tatmin edicidir

Zamanı yeniden düşünmek

Artık 9-5 çalışmak zorunda değilsin.

Meşgul görünmek zorunda değilsin.

Gün ortasında ara verdiğini açıklamak zorunda değilsin.

Artık zaman senin dostundur; patronunun kaynağı değildir. Onu bilinçli kullanmak önemli hale gelir.

Parayı yeniden düşünmek

Kurumsalda gelir öngörülebilirdir. Ne kadar çalışırsan çalış, maaşın aynıdır.

Girişimcilikte ise kazanç değişken ve öngörülemezdir. Bu bir yandan ürkütücüdür. Ama bir yandan da özgürleştiricidir.

Çünkü çoğu zaman gösterdiğin çaba sonucu doğrudan etkiler.

Kendini yeniden tanımlamak

Artık patronu olan bir çalışan değilsindir. Bir iş sahibisin, kendi işinin patronusun.

İşin sadece sen ve bilgisayarın şeklinde de olabilir ya da 20 kişilik bir ekip de kurabilirsin.

İşini istediğin gibi şekillendirmekte ve gerektiğinde değişiklikler yapmakta özgürsün.

Kestirme bir yol yok

Kurumsal hayattan girişimciliğe geçmenin kestirme yolu yok.

Kurumsal kodları bir gecede sökecek sihirli bir formül de yok.

Bu süreç, sana hizmet etmeyenleri bırakıp, işe yarayanları inşa etmekten ibarettir.

Bazen kendi kendine oyun oynuyormuş gibi hissedersin.

Bazen garanti maaşın güvenliğini özlersin.

Bazen büyük bir hata yaptığını düşünürsün.

Bunların hepsi normaldir ve sürecin bir parçasıdır.

Gerçek değişim küçük adımlarla olur.

Bir gün uyanırsın ve eski kurumsal hayatını haftalardır düşünmediğini fark edersin. Kararlarını kimseden onay almadan verdiğini görürsün. Salı öğleden sonranı özgürce geçirmek aldığın en büyük terfiden bile daha değerli gelir.

Ve işte o zaman başardığını anlarsın.

Eğer bu yazı sana tanıdık geldiyse ve benzer geçişleri, ikilemleri ve zihniyet değişimlerini birlikte düşünmek istersen, haftalık yazılarıma katılabilirsin.

Haftalık yazıları almak istiyorum